پیشگیری و مراقبت

مهمترین کاری که در مرحله پیشگیری و مراقبت باید انجام داد تامین بهداشت باغ است.بهداشت باغ عبارت است از انجام یک سری کارهایی که محیط را برای رشد و نمو و تکثیر آفتها و عوامل بیماریزا نا مساعد می سازد.این کارها عبارتند از
:one:شخم زدن پای درختان ،از بین بردن بقایای گیاهی،(برگهای خزان شده و میوه آلوده) و علفهای هرز و یخ آب زمستانه علاوه بر کنترل لارو و شفیره حشرات خاکزی،در حفظ و ذخیره رطوبت خاک موثر می باشد.
:two:انتخاب نهال سالم:برای جلوگیری از ورود آفات به باغات جدیدالاحداث از نهالهای سالم و گواهی شده عاری از آفت استفاده شود.
:three:استفاده از گونه های مقاوم: یکی از راههای جدید حفاظت درختان و مبارزه با آفات و عوامل بیماریزا، استفاده از پایه ها و گونه های مقاوم می باشد.بعنوان مثال پس از انتقال شته فیلوکسرای مو از آمریکا به فرانسه،دولت فرانسه با وارد کردن پایه های مقاوم آمریکایی جلوی گسترش این آفت را گرفت و در مدت کوتاهی تمام موهای فرانسوی روی پایه های آمریکایی که مقاوم به فیلوکسرای بودند پیوند زده شدند.
:four:کوددهی و سالم سازی محیط:
مصرف بیش از حد کودهای ازته در باغ باعث ایجاد تغییرات فیزیولوژیکی در گیاه می شود و گیاهان بیش از حد رشد و نمو کرده شرایط را برای تکثیر جمعیت آفات و بیماریها از جمله سفیدک سطحی سیب و….مساعد می نماید.بنابر این مصرف هر نوع کود باید بر اساس آزمون خاک و نیاز گیاه انجام گیرد و در صورت بروز علائم کمبود داده شود.

مبارزه و کنترل:

در مدیریت تلفیقی آفت، هدف از کنترل ،کاهش خسارت آفات به زیر سطح زیان اقتصادی است در مدیریت تلفیقی آفات پس از بکارگیری روشهای پیشگویی و پیشگیری و مراقبت از محصول،چنانچه اطلاعات جمع آوری شده از باغ نشان دهد که انجام کنترل و مبارزه ضروری است. باید یکی از روشهای زیر بکار گرفته شود
کنترل مکانیکی،زراعی و فیزیکی
کنترل بیولوژیکی
کنترل شبمیایی

مبارزه یا کنترل؟؟…
به محض ظهور و مشاهده تعدادی آفت در باغ یا مزرعه نباید به فکر مبارزه و قلع و قمع آفت بود بلکه طبق نظر محققین گیاهپزشکی در مدیریت تلفیقی آفات هدف کاهش و کنترل جمعیت آفت در سطح قابل قبول می باشد.”بطوریکه در باغ می بایست تعدادی از آفات وجود داشته باشد تا دشمنان طبیعی آفات از آنها تغذیه کرده و تعادل زیستی بین آفت و دشمن طبیعی حفظ گردد.”چرا که در صورت مبارزه صد درصد با آفات، امکان فعالیت و حیات برای دشمنان طبیعی آفات وجود نخواهد داشت.

:radio_button:کنترل مکانیکی،فیزیکی و زراعی:

کنترل مکانیکی:شامل جمع آوری حشرات،شاخه ها و گیاهان آلوده و آفت زده
کنترل فیزیکی: شامل استفاده از حرارت خشک و برودت(سرمادهی)برای کنترل آفات مختلف
رعایت بهداشت باغ: انجام برخی عملیات مکانیکی و زراعی به منظور تامین بهداشت باغ که می تواند به نحو مطلوبی در پایین آوردن جمعیت آفات به زیر سطح زیان اقتصادی موثر قرار گیرد.در زیر به تعدادی از این کارها اشاره می شود
هرس،جمع آوری و سوزاندن شاخه های آفت زده و خشک داخل و حاشیه باغ(چپرها)که در واقع بعنوان کانونی برای انتشار آفت به سایر نقاط باغ محسوب می شود

آفت ها،درختان میوه را با روغن ولک به نسبت ۳-۲ درصد در آخر فصل زمستان و قبل از تورم جوانه ها سمپاشی کرد.

جمع آوری،دفع و سوزانیدن برگها و میوه های آلوده و گاهاً چرای سطح باغ
کندن و از بین بردن علفهای هرز پای درختان که پناهگاهی برای برخی از آفات بشمار می آیند.
بیل کاری پای درختان به منظور از بین بردن پناهگاه حشراتی که در داخل خاک زمستان گذرانی می کنند.مانند کرم سفید ریشه،زنبور گوجه و مگس گیلاس و…
در مناطقی که احتمال خسارت جوندگان نظیر خرگوش و غیره وجود دارد قبل از باریدن برف تنه درختان را با گونی یا کلش بسته و یا با سموم دور کننده(رابی تکس)آغشته کرد تا از گزند جوندگان حفاظت شود.برای پیشگیری و کنترل زمستانه

مهمترین علائم کمبود عناصر غذایی در درختان میوه

نیتروژن:
در صورت کمبود ازت از برگ های پیر به برگ های جوان منتقل شده و علایم کمبود اکثر در برگ های پیر مشاهد می شود توقف رشد و زردی برگ های پایین درخت از علایم کمبود ازت است.فسفر:
توقف رشد برگ ها، کوچک شدن برگ ها و ارغوانی شدن برگ های پایینی

پتاسیم:
رنگ پریدگی سوختگی حاشیه برگ ها و زرد شدن حاشیه برگ های پایینی در درخت انگور سبب خشک شدن نوک خوشه های انگور می گردد.

گوگرد:
توقف رشد و زرد شدن برگ های پایینی

آهن:
زرد شدن پهنک برگ های جوان و سبز باقی ماندن رگ برگ های آن، برگ های تازه روئیده زردی بیشتری نشان می دهند و در نهایت لکه های نارنجی بر روی برگ های انتهای توسعه می یابند.

روی:
بارز ترین مشخصه کمبود روی ریز شدن برگ ها و جارویی شدن برگ های جوان در سرشاخه ­های درخت می­باشد وجود نقاط زرد کرمی در زمینه سبز تیره برگ های میانی کمبود روی سبب غیر همزمان رسیدن میوهای انگور می شود.

منگنز:
کمبود منگنز شبیه سایر ریز مغذی ها در خاک های آهکی اتفاق می افتد. برگ ها زرد کمرنگ می شوند و این زردی از حواشی برگ شروع شده و به سمت رگ برگ میانی توسعه می باد.

بر:
کمبود بر در درختان میوه سبب کاهش رشد و نمو پرچم ها، کاهش مدت گرده افشانی، سیاه شدن وسط میوه سیب و بد شکلی میوه می شود.

مس:
کمبود مس در درختان میوه سبب ایجاد شاخه های پر رشد با برگ های درشت به رنگ سبز تیره و با لکه های زرد رنگ می­شود. در صورت تشدید کمبود تمام شاخه­ های جوان خشکیده می شوند.

کلر:
خشکی برگ ها مخصوصا حواشی آنها از علائم عمومی کمبود کلر در درختان میوه است. در مقایسه با کمبود کلر سمیت آن گستردگی جهانی دارد.

رابطه علایم کمبود عناصر غذایی با تحرک آنها در درخت

محل ظهور علایم کمبود عناصر غذایی در گیاهان به میزان انتقال عناصر غذایی از برگ های پیر به قسمت های جوان گیاه بستگی دارد. عناصر غذایی مانند نیتروژن، فسفر و پتاسیم به راحتی از برگ های مسن به قسمت های جوان گیاه جابجا می شوند. از این رو علایم کمبود این عناصر ابتدا در برگ های پیرتر گیاه دیده می شود. در مقابل، عناصر غذایی مانند کلسیم و منگنز تحت هیچ شرایطی از برگ های پیر به قسمت های جوان منتقل نمی شوند. در نتیجه علائم کمبود این عناصر در قسمت های جوان گیاه دیده می شوند.

کمبود شدید عناصر غذایی در گیاه به صورت علایم مختلفی قابل تشخیص است. تغییر رنگ برگ ها، سوختگی، توقف رشد جوانه های انتهایی، تغییر شکل میوه ها، تفاوت در عملکرد، زودرسی، دیر رسی، کوچک شدن میوه ها، نارسایی در رشد، کاهش گسترش ریشه و افت خاصیت انبار داری میوه ها از نشانه های کمبود عناصر غذایی است. این نشانه ها گاه به گونه ای مشخص و زمانی به صورت مشابه در گیاهان ظاهر شده و به وسیله برخی کارشناسان با تجربه به عنوان ابزاری در تشخیص کمبودها به کار گرفته می شوند. لازم به ذکر است که این علایم در تمام گیاهان به صورت یکسان نمایان نمی شوند. از مزایای این روش می توان به سریع بودن، و عدم نیاز به وسایل تخصصی اشاره کرد و از اشکالات این روش می توان به موارد زیر اشاره کرد.

علایم کمبود در گیاهان مختلف متفاوت است.احتمال شباهت علایم کمبود یک عنصر با عنصر دیگر وجود دارد.در صورت وجود کمبود بیش از یک عنصر در گیاه علائم کمبود آنها با هم مخلوط می شود.اثر عوامل جوی، مثل سرما و گرمایی بی موقع، کم آبی و آب زیاد ممکن است سبب بروز علایمی گردد که با علایم کمبود اشتباه گرفته می شوند.زیادی یک عنصر در گیاه و درخت باعث مسمومیت می شود که علایم آن شبیه علایم کمبود آن عنصر می باشد.آفات و امراض علائمی شبیه به کمبود عناصر غذایی ایجاد می کنند.معمولا علایم کمبود وقتی ظاهر می شوند که تاثیر خود را بر روی رشد و عملکرد به جا گذاشته باشند.در برخی محصولات امکان بروز گرسنگی پنهان وجود دارد. گیاه دچار کمبود یک عنصر می باشد ولی علایم ظاهری ایجاد نمیکند.

چگونگی تشخیص تغذیه متعادل و ذخیره انگور

انگور رویال کالیفرنیا

 

اگر در فصل  پاییز  تاک ها را بررسی کنیم می توانیم  در نهایت تجزیه و تحلیل کنیم که چقدر توصیه هایمان با تجزیه و تحلیل یا آزمون و خطا  همراه است.

.در واقع نتیجه نهایی مدیریت انجام شده یک سال را چطور ارزیابی می کنیم؟

با ساده ترین روش که برای باغدار امکان پذیر باشد.

صحبت از توصیه کودی نیست. ارزیابی وضعیت تغذیه ای باغ در پایان سال است. برای هر رقم، منطقه، باغ، و..

دوستان همانگونه که قبلا گفته شده  ذخیره بیشتر کربوهیدرات در بوته های انگور نشانه قرارنگرفتن بوته های انگور در فصل رشد در معرض تنش می باشد. تنش می تواند خشکی، آبی، تغذیه ای یا حمل آفات و بیماری ها باشد.

اما ممکن است که بوته انگور در معرض تنش نبوده باشد اما مدیریت ما موجب هدر رفت منابع و هزینه باغدار و گرفتن نتیجه عکس از لحاظ کمیت و کیفیت محصول شده باشد:

:one:یکی از راه های ارزیابی مدیریت تاکستان در سال گذشته، بررسی میانگره های شاخه های بوته های انگور تاکستان است.

همانطور که می دانید هر رقم فاصله گره هایش در یک محدوده قرار دارد به عنوان مثال انگور عسکری میان گره های کوتاه دارد و در میان بوته های انگور یاقوتی در فصل خواب به راحتی با استفاده از این صفت می توانید شناسایی اش کنید

حالا اگر در فصل پاییز وارد باغ شوید ببینید میانگره های این رقم فاصله بیشتر از نرمال این رقم دارند چه نتیجه ایی می گیرید؟

این فاصله بیشتر از نرمال نشانه رشد سریع شاخه های انگور عسکری در اثر مصرف زیاد آب در تاکستان و هم چنین مصرف بیش حد کود ازته در تاکستان بوده بطوریکه بوته انگور به دلیل رشد سریع شاخه ها فرصت ذخیره کربوهیدرات را نداشته است

البته کوتاه بودن میان گره ها هم می تواند نشانه بیماری ویروسی باشد.

بنابراین با یک بررسی ساده میان گره شاخه های انگور می توان وضعیت مدیریت آبیاری و کود ازته در سال گذشته را بررسی کرد.

اما یک نشانه مهم دیگر است که می تواند این بررسی را کامل کند.

رشد رویشی بیش از حد نمی تواند عیب یا حسن باشد. تشخیص خوب بودن یا بد بودن این رشد برای تاکستان باید با بررسی ذخیره کربوهیدرات مشخص شود و عدم رقابت با رشد میوه.

:two:نشانه دیگر در مورد وضعیت مدیریت تغذیه و… باغات انگور در پاییز؛ بررسی مستقیم کربوهیدرت شاخه های انگور است.

همانطوری که قبلا گفته  شده  ذخایر غذایی به صورت نشاسته و قندهای گلوگز، فروکتوز و سوکروز در ریشه و آوندهای شاخه ذخیره می شوند.

برای روئیت این ذخایر کافی است که شاخه انگور را با قیچی باغبانی برش دهید.

وقتی این شاخه یکساله انگور را برش دادید دو قسمت کاملا مشخص می بینید.

یک قسمت که مغز است و قهوه ای رنگ و قسمت دیگر سبز است که همان ذخایر کربوهیدرات و عمدتا نشاسته است

بنابراین هر چه قسمت سبز بیشتر باشد و نسبت مغز کمتر باشد نشانه تغذیه متعادل و ذخیره مناسب کربوهیدرات است

و برعکس نسبت بیشتر مغز نشانه عدم مدیریت مناسب تاکستان است.

البته این نسبت ربطی به قطر شاخه و یا حجم رشد تاک ها ندارد.

اگر شما انگورکاری کرده باشید و بوته انگور را هرس کرده باشید می بینید که شاخه های قطوری وجود دارند که نسبت قسمت سبز به مغز در خیلی کم است.

بنابراین در هنگام هرس نباید جوانه های روی این شاخه را برای سال بعد در نظر گرفت.

عزیزان ،  این دو فاکتور ساده ترین و کاربردی ترین روش ها برای بررسی وضعیت مدیریت تاکستان تان در سال گذشته است پس از برداشت محصول و در پاییز قابل ارزیابی هست.

وجود شاخه های قوی در انگور مزیت نیست بلکه یک عیب است و نشانه نگهداری تعداد جوانه کم در زمان هرس در سال قبل می باشد.

بهتر است بگذارید شاخه کاملا برسد و چوبی شود.

این نوع تشخیص  به شما می تواند بگوید که پارسال در مدیریت باغ تان موفق عمل کردید یانه ؟و کمک زیادی به هرس و حتی قلمه گیری هم بکند.

اما مدیریت باغ فقط هرس نیست، بیش از صد مورد در مدیریت باغ تاثیر دارند و باید هر مورد را بر اساس روش علمی خودش دقیق انجام داد تا در پاییز سال آینده شاخه ها وضعیت خوبی را نشان بدهند.

دلایل خشکیدگی نهال در سال اول

احداث باغ یک سرمایه گذاری بلند مدت می باشد که مستلزم کار،زمان و صرف هزینه نسبتا زیاد می باشد.بنابراین هرگونه غفلت یا اشتباهی که در شروع باغداری اتفاق افتد انعکاس آن تا پایان کار ادامه خواهد داشت.در نتیجه کارشناسان باید کلیه عوامل مساعدی را که پیشرفت و موفقیت کار را تضمین می نماید از همان اوان شروع کار مد نظر قرار دهند.با توجه به اینکه در بازدید از باغات احداثی به موارد مختلفی از خشکیدگی نهالها برخورد می کنیم،در این مطلب سعی شده است دلایل احتمالی خشکیدگی نهالها در سالهای اول پست از کاشت و راههای مقابله با آنها به اختصار بحث شود.

مهمترین دلائل خشکیدگی نهال و راه مقابله با آن:

۱⃣ آبیاری نامناسب یا کم آبیاری ناخواسته:
از انجائیکه آبیاری از مهمترین فاکتورهای موفقیت در استقرار باغات جدید می باشد،با این وجود به علت رعایت نکردن برخی نکات با وجود آبیاری نهال خشک می شود.از مواردی که در آبیاری باغات تازه احداث باید توجه نمود زمان آبیاری نهال در صبحهای زود یا به عصرها موکول شود.اما مشاهده می شود آبیاری در وسط روز و در اوج گرما که نهال با پژمردگی موقت روبه رو می باشد آبیاری انجام می گیرد نکته مهمی که بایستی توجه شود اینست که تاحد امکان از آبیاری در این زمانها جلوگیری شود یا آبی که برای هرنهال استفاده می شود بایستی حجم زیادی را شامل شود،زیرا به نظر می رسد یکی از عوامل خشکیدگی نهال مقدار کم آب آبیاری در زمان نامناسب می باشد که در این شرایط باعث سوختگی نهال به علت گرمای آزاد شده می شود.مشاهده شده است در اراضی با بافت شنی چنانچه آب مورد استفاده برای نهال در حدود ۱۵ لیتر و کمتر و زمان آبیاری نزدیک به اواسط روز و بدون مالچ پاشی عرصه صورت گیرد به احتمال بالا نهالهای فوق در عرض چند روز آثار خشکیدگی را نشان میدهند بنابراین توصیه می شود آبیاری نهالها در صبح و عصرها انجام شده و به هیچ وجه میزان آب مصرفی از۳۰ لیتر کاهش نیابد.
۲⃣ نهالهای غیر استاندارد
هرچند تا حد امکان سعی میشود از نهال استاندارد در احداث باغات استفاده شود با این وجود مشاهده شده در برخی موارد نهالهایی استفاده شده که از ریشه دهی خوبی برخوردار نبوده یا ریشه صدمه دیده است و به علت اینکه در احداث باغات بعد از کشت نهال آبیاری صورت نمی گیرد در شرایط تنش های کوتاه مدت احتمال خشکیدگی نهال بالا می باشد.بخصوص در نهالهای فندق باید به این مورد توجه شود.بنابراین در چنین شرایطی بایستی در هنگام کشت یا قبل از کشت نهالها را به مدت چند ساعت در آب قرار داد تا کمبود آب ناشی از حمل و نقل و دپونهال جبران شده و در مقابل تنش ها ی اولیه مقاومت نماید و تا حد ممکن چند روز بعد از کشت اقدام به احداث تشتک و مالچ پاشی نمود.

۳⃣آلودگی احتمالی نهال در نهالستان یا محل دپو نهال:
در بیشتر منابع توصیه شده در زمان کشت نهال از محلول پرالیناژ استفاده شود تا نهالها ازآلودگی احتمالی ضدعفونی شده و تاحدودی مواد غذایی استارتر برای نهال فراهم شود.این عمل همچنین سبب ترمیم نقاط آسیب دیده از کندن نهال و هرس اصلاحی شود.اشاره شده است کود گاوی استفاده شده در محلول سبب تولید هورمونهایی میشود که باعث ریشه دهی بهتر نهال می شود.همچنین بایستی از آلوده نبودن ابزارهای کاشت و هرس مطمئن بود.
۴⃣بیماریها و آفات:
ازمهمترین بیماریها که سبب پوسیدگی طوقه نهال می شود میتوان به پوسیدگی فیتوفترایی و…اشاره نمود که باعث خشکیدگی نهال می شوند.استفاده از محلول پرالیناژ با توجه به قارچ کش استفاده شده در زمان کاشت برای ضد عفونی نهال و جلوگیری از بیماریهای قارچی موثر می باشد.از بیماریهای گردو‌ در زمین های شن زارو خشک پوسیدگی زغالی گردو می باشد که باعث خشک شدن نهال می گردد در این عرصه ها تامین رطوبت و رعایت اصول باغبانی مفید می باشد.

مهمترین آفتی که سبب خشکیدگی نهال می شود کرم سفید ریشه می باشد که یا از قبل در زمین احداثی وجود داشته یا به علت استفاده از کود دامی پوسیده در زمان احداث باغ به عرصه منتقل می شود.این آفت سبب قطع ریشه نهال نهال و درنهایت خشکیدگی آن می شود.بنابراین رعایت نکات بهداشتی در استفاده از کود دامی عاری از آفات و بیماری در زمان احداث باغ و استفاده از محلول دیازینون در پای هرنهال برای مبارزه با کرم سفید توصیه می شود.
۵⃣ازعوامل دیگری که سبب خشکیدگی موقت نهال شود می توان به حیوانات وحشی،ماندابی، بادهای سرد و گرم،آتش زدن عرصه هاو… می باشد که بایستی در هر مورد اقدام لازم را انجام داد.

به هر حال اگر مسائل فنی باغات در سالهای اول حل شود شکی نیست که باردهی باغ تسریع گردیده و سرمایه گذاری،زودبازده و جواب گوی اهداف اقتصادی نیز خواهد بود.

خشک کردن میوه ها و سبزی ها در آفتاب

 

:بشر توانسته است از منبع مفید آفتاب برای خشک کردن مواد غذایی، مخصوصا میوه ها و سبزیها با قرار دادن آنها در مقابل نور آفتاب به منظور طولانی کردن زمان نگهداری و فواید دیگر استفاده کند .بعضی از میوه های خشک شده با آفتاب در ردیف اقلام مهم و رایج در تجارت می باشد .در این روش دستگاههای خاصی مورد نیاز نمی باشند و لذا از ارزانترین روش های نگهداری مواد غذایی می باشد .در عین حال این روش در مقایسه با خشک کردن به روش صنعتی احتیاج به کارگر بیشتر و فضای وسیع تر دارد .در این روش بایستی تدابیری برای مقابله با هجوم حشرات،فساد در اثر باران و آلودگی در اثر خاک و مواد دیگر اندیشید.
برای حفظ پوست لطیف و نازک کشمش آن را معمولا در سایه خشک می کنند .در یونان(از مهمترین کشورهای تولید کننده کشمش) خوشه های انگور را در سایه درختان مو خشک می کنند .در استرالیا کشمش را روی طبقه ای ساخته شده از تور سیمی که به تعداد ۱۰ عدد به فواصل مناسب روی یکدیگر قرار می گیرند خشک می کنند .البته روی آنها با یک صفحه فلزی برای جلوگیری از تابش مستقیم آفتاب و ریزش احتمالی باران پوشیده می شود .تهیه کشمش با استفاده از آفتاب بسیار رایج است و و این محصول یکی از اقلام مهم خشکبار صادراتی ایران است .

دوره کارنس سموم را جدی بگیریم

 

 

بسیاری مواقع میوه ها را قبل از پایان دوره کارنس (زمانی که پس از سمپاشی باید سپری شود تا باقیمانده سم در محصول به حداقل برسد) به بازار می آورند در نتیجه سم باقیمانده بر روی بافت میوه ها به تدریج در معده و کبد که وظیفه دفع سموم را برعهده دارد جمع و موجب بیماری های مختلف می شود مواد موجود در کودها که به محصول کشاورزی منتقل می شود در برخی موارد می تواند باعث برهم خوردن تعادل بعضی عناصر مورد نیاز برای سوخت و ساز طبیعی بدن شود. سمومی که برای دفع آفات گیاهی مصرف می شود باید مدت معینی روی میوه و محصولات کشاورزی باقی بماند تا تجزیه شود. اما چون در بسیاری از موارد میوه و محصولات کشاورزی زودتر از وقت معین شده برای عرضه به بازار مصرف، برداشت می شود مقادیری از سموم در بافت میوه به صورت تجزیه نشده باقی می ماند

کارشناسان توصیه می کنند که میوه ها را تا حد ممکن با پوست استفاده کنید چون مواد مغذی قابل توجهی که برای سلامت انسان و جلوگیری از ابتلای افراد به سرطان روده لازم است در پوست میوه ها ذخیره می باشد، اما در حال حاضر به علت وجود سموم مختلف بر روی پوست میوه ها چنین توصیه ای ممکن است سلامت بدن را به خطر بیندازد و اثرات آن در درازمدت عوارضی را در معده به خصوص کبد ایجاد می کند.